ઉત્તર પ્રદેશના રામપુર સ્થિત જૌહર યુનિવર્સિટી (Jauhar University) ફંડિંગ મામલે ED પૂર્વ મંત્રી આઝમ ખાનની ચાર દિવસના કસ્ટડી રિમાન્ડ દરમિયાન પૂછપરછ કરી રહી છે. એજન્સી આશરે 426 કરોડ રૂપિયાની કથિત નાણાકીય અનિયમિતતાઓ, 499 કરોડ રૂપિયાના બાંધકામ ખર્ચ અને ટ્રસ્ટના રેકોર્ડમાં નોંધાયેલા 78.32 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચ વચ્ચેના તફાવતની તપાસ કરી રહી છે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
જૌહર યુનિવર્સિટી (Jauhar University) સાથે જોડાયેલી કથિત નાણાકીય અનિયમિતતાઓ અને મની લોન્ડરિંગના (Money Laundering) કેસમાં એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED) એ સમાજવાદી પાર્ટીના (Samajwadi Party) વરિષ્ઠ નેતા અને પૂર્વ કેબિનેટ મંત્રી આઝમ ખાનની (Azam Khan) પૂછપરછ તેજ કરી દીધી છે. દિલ્હી સ્થિત ED મુખ્યાલયમાં લખનઉ ઝોનની (Lucknow Zone) ટીમ આઝમ ખાનને (Azam Khan) સતત સવાલ-જવાબ કરી રહી છે. ગાઝિયાબાદની (Gaziabad) વિશેષ અદાલતમાંથી મળેલા ચાર દિવસના કસ્ટડી રિમાન્ડ દરમિયાન ED નું મુખ્ય ધ્યાન જૌહર યુનિવર્સિટી (Jauhar University) અને મૌલાના મોહમ્મદ અલી જૌહર ટ્રસ્ટના (Maulana Mohammad Ali Jauhar Trust) ફંડિંગના સ્રોત, બાંધકામ પર થયેલા ખર્ચ અને જમીન સંપાદન સાથે જોડાયેલા કથિત નાણાકીય વ્યવહારો પર છે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
ED ની તપાસમાં જૌહર યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામ અને તેની સાથે જોડાયેલી મિલકતોમાં આશરે 426.46 કરોડ રૂપિયાની કથિત નાણાકીય અનિયમિતતાઓનો મામલો સામે આવ્યો છે. એજન્સી એ જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે કે આટલી મોટી રકમ યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામમાં ક્યાંથી આવી અને તેનો વાસ્તવિક સ્રોત શું હતો. તપાસનું એક મહત્વપૂર્ણ પાસું એ પણ છે કે ટ્રસ્ટના નાણાકીય રેકોર્ડમાં જેટલો ખર્ચ દર્શાવવામાં આવ્યો છે, યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામ પર વાસ્તવિક ખર્ચ તેના કરતાં ઘણો વધારે કેવી રીતે થયો.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
ગુરુવારે રાત્રે ED ની ટીમ આઝમ ખાનને (Azam Khan) ગાઝિયાબાદની (Gaziabad) ડાસના જેલમાંથી (Dasna Jail) દિલ્હી (Delhi) લઈને પહોંચી હતી. શુક્રવારે રામ મનોહર લોહિયા હોસ્પિટલમાં (Ram Manohar Lohia Hospital) તેમનું મેડિકલ પરીક્ષણ કરાવવામાં આવ્યું, ત્યારબાદ તેમને ED મુખ્યાલય લાવવામાં આવ્યા. અદાલતે આઝમ ખાનના (Azam Khan) ચાર દિવસના રિમાન્ડ મંજૂર કર્યા છે, જે 16 નવેમ્બર સાંજે 4:30 વાગ્યા સુધી રહેશે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
499 કરોડના બાંધકામ ખર્ચ અને 78 કરોડના રેકોર્ડનો તફાવત
ED ની પૂછપરછનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો જૌહર યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામ પર ખર્ચવામાં આવેલી રકમ છે. તપાસ એજન્સીના અંદાજ મુજબ, યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામ પર આશરે 499.09 કરોડ રૂપિયા ખર્ચાયા હતા, જ્યારે ટ્રસ્ટે પોતાના રેકોર્ડમાં માત્ર 78.32 કરોડ રૂપિયાનો મૂડી ખર્ચ દર્શાવ્યો છે. આવા સંજોગોમાં ED એ જાણવા માંગે છે કે બાકીની રકમ ક્યાંથી આવી અને બાંધકામમાં વપરાયેલા નાણાંનો સ્રોત શું હતો.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
એજન્સી આઝમ ખાન (Azam Khan) પાસેથી એ પણ જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે કે શું યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામ માટે સરકારી કોન્ટ્રાક્ટરો પાસેથી પૈસા લેવામાં આવ્યા હતા. તપાસમાં એક એવી કંપનીનો ઉલ્લેખ સામે આવ્યો છે, જેણે PWD પાસેથી આશરે 186 કરોડ રૂપિયાના કોન્ટ્રાક્ટ મેળવ્યા હતા. કંપનીના એમડી તરફથી કથિત રીતે કોન્ટ્રાક્ટની રકમનો 30 થી 40 ટકા હિસ્સો યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામમાં લગાવવાની વાત સામે આવી છે. ED આ કથિત ફંડિંગ સંબંધિત આઝમ ખાનની (Azam Khan) ભૂમિકા અને જાણકારીની તપાસ કરી રહી છે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
કોન્ટ્રાક્ટરો પાસેથી સિમેન્ટ, સળિયા અને બાંધકામ સામગ્રી મળવાની તપાસ
ED ને એવી પણ શંકા છે કે યુનિવર્સિટીના બાંધકામમાં માત્ર રોકડ રકમ જ નહીં, પરંતુ સરકારી કોન્ટ્રાક્ટરો મારફતે બાંધકામ સામગ્રી પણ પૂરી પાડવામાં આવી હોઈ શકે છે. આ જ સિલસિલામાં આઝમ ખાનને (Azam Khan) પૂછવામાં આવી રહ્યું છે કે શું તેમણે કોઈ સરકારી કોન્ટ્રાક્ટરને સિમેન્ટ, સળિયા, ઈંટો અને અન્ય બાંધકામ સામગ્રી યુનિવર્સિટી (Jauhar University) માટે ઉપલબ્ધ કરાવવાના નિર્દેશ આપ્યા હતા.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
તપાસ એજન્સી એ પણ શોધી રહી છે કે શું કોન્ટ્રાક્ટરો પાસેથી મૌલાના મોહમ્મદ અલી જૌહર ટ્રસ્ટને દાનના નામે રકમ અપાવવામાં આવી હતી. જો આવું થયું હોય તો શું આ દાન સ્વૈચ્છિક હતા કે પછી સરકારી કોન્ટ્રાક્ટના બદલામાં ટ્રસ્ટને આર્થિક મદદ પહોંચાડવામાં આવી હતી.
મેરઠની બે સંસ્થાઓ તરફથી મળેલા 6.24 કરોડ રૂપિયાના દાન પર સવાલ
જૌહર ટ્રસ્ટને (Jauhar Trust) મળેલા દાન અને આર્થિક સહાયનો સ્રોત પણ ED ની તપાસના દાયરામાં છે. એજન્સી મેરઠની બે શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ તરફથી ટ્રસ્ટને મળેલા આશરે 6.24 કરોડ રૂપિયાના દાનની તપાસ કરી રહી છે. પૂછપરછમાં આ સંસ્થાઓની આર્થિક સ્થિતિ, દાનના વાસ્તવિક સ્રોત અને રકમ ટ્રસ્ટ સુધી પહોંચવાની પરિસ્થિતિઓને લઈને સવાલો કરવામાં આવી રહ્યા છે. ED એ પણ તપાસી રહી છે કે ક્યાંક આ સંસ્થાઓ પર રાજકીય કે વહીવટી દબાણ લાવીને દાન તો નહોતું અપાવવામાં આવ્યું.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
સરકારી નાણાંથી યુનિવર્સિટી (Jauhar University) પરિસરમાં બાંધકામ કેવી રીતે થયું?
તપાસનો એક મોટો હિસ્સો સરકારી નાણાંના કથિત ઉપયોગ સાથે જોડાયેલો છે. ED એ શોધી રહી છે કે ધારાસભ્યો અને વિધાન પરિષદના સભ્યોની સ્થાનિક વિસ્તાર વિકાસ નિધિ (MLA/MLC Fund) માંથી આશરે 6.60 કરોડ રૂપિયાના બાંધકામ કાર્યો એક ખાનગી યુનિવર્સિટી (Private University) પરિસરમાં કેવી રીતે કરાવવામાં આવ્યા. આ પરિયોજનાઓને મંજૂરી કયા સ્તરે મળી અને સરકારી નાણાંથી બનેલા બાંધકામનો લાભ કોને મળ્યો, તેના પર પણ આઝમ ખાન પાસેથી જવાબ માંગવામાં આવી રહ્યા છે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
આ ઉપરાંત ઉત્તર પ્રદેશ (Uttar Pradesh) સરકાર તરફથી યુનિવર્સિટી (Jauhar University) પરિસરમાં પંડાલ, OBC છાત્રાલય અને હોસ્પિટલ બ્લોકના બાંધકામ માટે મંજૂર કરવામાં આવેલા આશરે 23.41 કરોડ રૂપિયાની પણ તપાસ થઈ રહી છે. ED એ જાણવા માંગે છે કે સરકારી પૈસાથી બનેલી આ ઇમારતોનો માલિકી હક જૌહર ટ્રસ્ટને (Jauhar Trust) કેવી રીતે મળ્યો.
એજન્સી 2015 માં પંડાલ બાંધકામ માટે જારી કરવામાં આવેલા સરકારી આદેશની શરતોની પણ તપાસ કરી રહી છે. આ આદેશમાં ઇમારતનો માલિકી હક સંસ્કૃતિ વિભાગ પાસે રાખવાની અને સરકારને તેનો મફત ઉપયોગ કરવાનો અધિકાર આપવાની શરત હતી. આરોપ છે કે 2016 માં આ શરતોમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હતો. ED આ ફેરફારની પ્રક્રિયા અને તેમાં આઝમ ખાનની કથિત ભૂમિકાને સમજવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
ખેડૂતો પર દબાણ અને શત્રુ સંપત્તિનો મામલો
જૌહર યુનિવર્સિટી (Jauhar University) માટે જમીન એકત્ર કરવાની પ્રક્રિયા પણ ED ની પૂછપરછનો મહત્વપૂર્ણ હિસ્સો છે. એજન્સી સિંઘનખેડા ગામમાં (Singan Khera) ખેડૂતોની જમીનોની ખરીદી અને કથિત કબજા સાથે જોડાયેલા મામલાઓની તપાસ કરી રહી છે. આ સાથે જ આશરે 34 એકર શત્રુ સંપત્તિ (Enemy Property) સાથે જોડાયેલા 45 પ્લોટના ઉપયોગને લઈને પણ સવાલો ઉઠાવવામાં આવી રહ્યા છે.
ED એ જાણવા માંગે છે કે યુનિવર્સિટી (Jauhar University) માટે જમીન ખરીદવાનો નિર્ણય કોણે લીધો, ખેડૂતોને ચૂકવણી કરવા માટે ટ્રસ્ટે પૈસા ક્યાંથી એકઠા કર્યા અને શું જમીનના સોદામાં ખેડૂતો પર કોઈ પ્રકારનું દબાણ કે ધમકી આપીને દસ્તાવેજો પર હસ્તાક્ષર કરાવવામાં આવ્યા હતા.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
બુલડોઝરથી તોડી પડાયેલા મકાનોનો કાટમાળ યુનિવર્સિટી પહોંચવાની તપાસ
ED રામપુરમાં વર્ષ 2016 દરમિયાન ઘણા મકાનોને બુલડોઝરથી (Bulldozer) તોડી પાડવામાં આવ્યા હોવાના અને તેનો કાટમાળ જૌહર યુનિવર્સિટી (Jauhar University) પરિસરમાં ઉપયોગમાં લેવાયો હોવાના આરોપોની પણ તપાસ કરી રહી છે. એજન્સી આઝમ ખાન પાસેથી એ જાણવા માંગે છે કે આ મકાનો તોડી પાડવાની કાર્યવાહી કોના નિર્દેશ પર થઈ હતી અને બાંધકામ સામગ્રી યુનિવર્સિટી સુધી કેવી રીતે પહોંચી.
આ ઉપરાંત રામપુર નગરપાલિકા (Rampur Municipal Board) માટે ખરીદવામાં આવેલા સફાઈ મશીનોનો ઉપયોગ કથિત રીતે જૌહર યુનિવર્સિટી પરિસરમાં (Jauhar University Campus) કરવામાં આવ્યો હોવાનો મામલો પણ પૂછપરછમાં સામેલ છે. ED એ શોધવા માંગે છે કે નગરપાલિકાના સંસાધનોનો ઉપયોગ ખાનગી યુનિવર્સિટી (Private University) માટે કોના નિર્દેશ પર કરવામાં આવ્યો અને શું આના માટે કોઈ પ્રકારની સત્તાવાર પરવાનગી લેવામાં આવી હતી.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
બેંક ખાતાઓ અને ફંડ ટ્રાન્સફરની પણ તપાસ
પૂછપરછ દરમિયાન ED આઝમ ખાન પાસેથી જૌહર ટ્રસ્ટના (Jauhar Trust) બેંક ખાતાઓ, દાતાઓ, સરકારી કોન્ટ્રાક્ટરો અને જમીન ખરીદી સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજો અંગે પણ માહિતી માંગી રહી છે. એજન્સી એ જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે કે શું યુનિવર્સિટીના બાંધકામ અને જમીન ખરીદીમાં વપરાયેલી સંપૂર્ણ રકમનો હિસાબ ટ્રસ્ટના રેકોર્ડમાં મોજૂદ છે કે પછી અન્ય કોઈ વ્યક્તિ અથવા સંસ્થા મારફતે નાણાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યા હતા.
અહીં ક્લિક કરી દેવલિપિ ન્યુઝની વોટ્સએપ ચેનલ ફોલો કરો
એકંદરે ED ની તપાસનો હેતુ જૌહર યુનિવર્સિટીના (Jauhar University) બાંધકામમાં વપરાયેલી આશરે 499 કરોડ રૂપિયાની રકમના વાસ્તવિક સ્રોતની ભાળ મેળવવી, સરકારી નાણાં અને ખાનગી ટ્રસ્ટ વચ્ચે થયેલા કથિત નાણાકીય વ્યવહારોની કડીઓ જોડવી અને આ સમગ્ર નેટવર્કમાં આઝમ ખાનની (Azam Khan) ભૂમિકાની તપાસ કરવાનો છે. ચાર દિવસના રિમાન્ડ દરમિયાન એજન્સી આ તમામ પાસાઓ પર આઝમ ખાન પાસેથી જવાબ મેળવીને નાણાકીય દસ્તાવેજો અને અન્ય સંબંધિત લોકો પાસેથી મળેલી જાણકારીઓનું મિલાન કરી રહી છે.
#Delhi ED की आजम खान से पूछताछ आजम खान से ED ने 15 सवाल पूछे 426 करोड़ की फंडिंग पर सवाल जौहर यूनिवर्सिटी फंडिंग केस में पूछताछ दिल्ली स्थित ED मुख्यालय में पूछताछ #AzamKhan #ED #EnforcementDirectorate #JoharUniversity #FundingCase #MoneyLaundering #DelhiNews #UPPolitics #BreakingNews #ZeeUPUK
— Zee Uttar Pradesh Uttarakhand (@ZEEUPUK) November 13, 2026